عفونت کلیه یکی از بیماریهایی است که عده بسیاری از آن رنج میبرند. درصورت تشخیص و درمان بهموقع، میتوان از عوارض جبرانناپذیر عفونت کلیه جلوگیری کرد. برخی نشانههای این بیماری عبارتاند از: تپش قلب، تهوع و استفراغ، بوی بد ادرار و تب و لرز. برای پیشگیری از ابتلا به عفونت کلیه، روزانه آب کافی بنوشید، ادرار خود را نگه ندارید و نظافت شخصی را رعایت کنید.
عفونت کلیه یا پیلونفریت یکی از بیماریهای رایج و گاها خطرناک دستگاه ادراری بوده که ممکن است بر سلامت عمومی بدن تاثیر منفی بگذارد. این بیماری معمولا زمانی رخ میدهد که عفونت از مجاری ادراری به کلیهها راه مییابد و اگر به موقع تشخیص و درمان نشود، عوارض جدی در پی خواهد داشت.
علائم این عفونت ممکن است از تب و لرز تا درد در ناحیه پهلو و تغییر در الگوی ادرار متفاوت باشد. آگاهی از عوامل ایجاد این بیماری و روشهای پیشگیری و درمان آن، در حفظ سلامت کلیهها نقش مهمی دارد. در این مقاله، به بررسی علائم، دلایل اصلی و روشهای درمان عفونت کلیه خواهیم پرداخت تا با داشتن اطلاعات کافی، بتوانید از بروز این بیماری پیشگیری کرده یا در صورت ابتلا، به بهترین نحو آن را درمان کنید.
عفونت کلیه بهعنوان یکی از اصلیترین بیماریهای کلیه و مجاری ادراری به دو نوع پیلونفریت حاد و پیلونفریت مزمن دستهبندی میشود. نوع حاد این بیماری یک عفونت شدید و ناگهانی در کلیهها بوده که تورم کلیه را بههمراه دارد؛ درصورتیکه نوع مزمن شامل عفونتهای مکرر میشود و نادر است.
پیلونفریت حاد یک عفونت شدید و ناگهانی در کلیهها است که باعث التهاب و تورم این عضو شده و درصورتیکه به موقع درمان نشود، منجر به آسیب دائمی به کلیهها میشود. هر عاملی که در روند طبیعی جریان ادرار اختلال ایجاد کند، ممکن است خطر ابتلا به پیلونفریت حاد را افزایش دهد. بهعنوان مثال، دستگاه ادراری با اندازه یا شکل غیرطبیعی بیشتر در معرض ابتلا به این نوع عفونت قرار دارد.
معمولا پزشکان این بیماری را با انواع قرص کلیه و آنتیبیوتیک درمان میکنند؛ اما گاهی ممکن است نیاز به عمل جراحی باشد.
پیلونفریت مزمن به عفونتهای مکرر یا مداوم کلیهها اطلاق میشود و نوعی عفونت نادر است. پیلونفریت مزمن هم بیشتر در افرادی که در جریان طبیعی ادرار خود اختلال دارند مشاهده میشود. این اختلالها ممکن است ناشی از عفونتهای ادراری، بازگشت ادرار از مثانه به حالب و کلیهها (ریفلاکس وزیکویورترال) یا ناهنجاریهای آناتومیکی باشند. ناگفته نماند در لیست بیماری های عفونی کلیه، پیلونفریت مزمن معمولا در کودکان بیشتر از بزرگسالان دیده میشود.
اصلیترین عامل بروز این عارضه، عفونت مجاری ادراری است. باکتری اشریشیا کلی (E. coli) که شایعترین عامل ایجاد پیلونفریت محسوب میشود، ابتدا از دستگاه تناسلی وارد مجرای ادراری شده و از طریق مثانه و حالبها به کلیهها میرسد. در برخی موارد، ممکن است باکتریهای دیگری مانند استافیلوکوک از طریق جریان خون به کلیهها منتقل شوند. اگرچه بروز پیلونفریت به این شکل نادر است، اما گاهی وجود یک مفصل مصنوعی یا دریچه قلب باعث انتقال عفونت از خون به کلیهها میشود.
بیماریهایی مانند بازگشت ادرار از مثانه به کلیهها یا انسداد مجاری ادراری نیز عامل دیگر بروز عفونت کلیه هستند. علاوهبراین، استفاده طولانی مدت از سوند ادراری در بیماران بعد از جراحی ممکن است تخلیه کامل ادرار را مختل کرده و خطر پیلونفریت را افزایش دهد. در چنین مواقعی پزشک معمولا داروهایی مانند قرص ویسول تجویز میکند تا اختلالات ادراری رفع شود. البته زمان مصرف قرص ویسول در فرآیند درمان مهم است که معمولا توسط پزشک تعیین میشود.
عفونت کلیه مانند سایر بیماریها علائم و هشدارهایی دارد که باید به محض مشاهده آنها به متخصص اورولوژی مراجعه کرده و درمان را آغاز کنید. توجه نکردن به این علائم ممکن است منجر به بروز مشکلات جدیتر شود؛ بنابراین، بهتر است این علائم را جدی بگیرید. شایعترین علائم عفونت کلیه در مردان و زنان شامل موارد زیر میشود:
به محض بروز هر یک از علائم مطرح شده حتما به پزشک متخصص مراجعه کنید.
کودکان بالای ۲ سال علائم عفونت کلیه را مشابه بزرگسالان تجربه میکنند، اما در کودکان زیر ۲ سال، تنها نشانه معمول این بیماری تب بالا است. بهطورکلی، در صورت مشاهده هر یک از علائم زیر کودک باید توسط پزشک اطفال بررسی شود:
در صورت مشاهده هر یک از این علائم، بهتر است فورا به پزشک مراجعه کنید تا از بروز مشکلات جدیتر جلوگیری شود.
در اولین مرحله، پزشک احتمالا از شما میخواهد که آزمایش ادرار انجام دهید تا وجود هرگونه باکتری، چرک یا خون در آن بررسی شود. در برخی موارد، پزشک آزمایش خون نیز تجویز میکند تا از وجود یا نبود عفونت در خون اطمینان حاصل کند. همچنین، در آزمایش کشت ادرار نوع باکتری شناسایی شده و بر اساس نوع آن، داروهای مناسب برای درمان عفونت کلیه مانند قرص تاوانکس توسط پزشک تجویز میشود. در جدول زیر روشهای تشخیص عفونت کلیه مطرح شده است.
| آزمایش ادرار | بررسی نمونه ادرار زیر میکروسکوپ برای شناسایی باکتری و گلبولهای سفید و تشخیص عفونت. |
| سونوگرافی | بررسی کلیهها، مجاری ادراری، مثانه و پروستات (در مردان) برای تایید تشخیص و شروع درمان. |
| کشت ادرار | کشت نمونه ادرار در آزمایشگاه برای شناسایی نوع باکتری و انتخاب آنتیبیوتیک مناسب. |
| معاینه مقعدی (در مردان) | بررسی بزرگی پروستات و احتمال انسداد اطراف مثانه که ممکن است باعث عفونت شود. |
| سیتیاسکن و امآرآی | تهیه تصاویر دقیق از کلیهها برای ارزیابی شدت عفونت و بررسی عوارض احتمالی. |
انتخاب روشهای تشخیصی مناسب به پزشک کمک میکند تا نوع و شدت عفونت کلیه را بهدرستی ارزیابی کرده و بهترین درمان را برای بیمار تجویز کند.
برای درمان عفونت کلیه از روشهای دارو درمانی، بستری شدن در بیمارستان، درمان خانگی و طب سنتی استفاده میشود. البته پیش از اقدام به هر درمانی ابتدا لازم است به پزشک مراجعه کرده و بهترین روش درمانی را پیش بگیرید و از مصرف خودسرانه دارو یا بهکارگیری هر روش درمانی خودداری کنید. در ادامه روشهای درمان عفونت کلیه را بررسی خواهیم کرد.
یکی از اصلیترین روشهای درمان عفونت کلیه، استفاده از آنتیبیوتیکها است. انتخاب نوع آنتیبیوتیک و مدت مصرف آن بستگی به نظر پزشک متخصص نفرولوژی، وضعیت سلامت بیمار و نوع باکتری شناسایی شده در آزمایش ادرار دارد. از جمله رایجترین آنتیبیوتیک و قرصهای مورد استفاده در درمان عفونت کلیه میتوان به سیپروفلوکساسین و سفیکسیم و قرص اکساتنت اشاره کرد.
برای اطمینان از رفع کامل عفونت، پزشک ممکن است آزمایش کشت ادرار را مجددا تجویز کند. در صورت باقی ماندن عفونت، یک دوره دیگر از آنتیبیوتیکها تجویز میشود. اگر عفونت کلیه شدید باشد، بیمار ممکن است نیاز به بستری در بیمارستان داشته باشد که در این صورت، درمان شامل تزریق وریدی آنتیبیوتیک خواهد بود.
روشهای درمان خانگی تا حد کمی به کاهش علائم پیلونفریت و تسریع روند بهبود کمک میکنند، اما نباید جایگزین درمان پزشکی شوند. استفاده از کمپرس گرم روی ناحیه پایین کمر یا پهلوها معمولا درد را تسکین میدهد. نوشیدن مقدار کافی آب به دفع باکتریها از مجاری ادراری کمک میکند و استراحت کافی نیز باعث افزایش انرژی و تقویت سیستم ایمنی بدن میشود.
در طب سنتی، از درمانهای گیاهی و روشهای طبیعی مختلفی برای بهبود عفونت کلیه استفاده میشود. دمنوشهایی مانند جعفری، بابونه، زنجبیل، نعناع، زیره و رازیانه به کاهش علائم این بیماری کمک میکنند. همچنین، مصرف عرق خارشتر و کاسنی یا استفاده از سرکه سیب ممکن است تاثیر مثبتی بر عملکرد کلیهها داشته باشد.
بااینحال، این روشها جایگزین آنتیبیوتیک و داروهای تجویزشده توسط پزشک نیستند. افرادی که تحت درمان دارویی هستند، باید قبل از استفاده از روشهای طب سنتی با پزشک مشورت کنند تا از تداخل نداشتن داروها و کاهش اثربخشی درمان اطمینان حاصل شود.
درمان نکردن عفونت کلیه منجر به عوارض جدی میشود. یکی از این عوارض اسکار کلیه بوده که ممکن است به بیماری مزمن کلیوی، فشار خون بالا و حتی نارسایی کلیه منجر شود. علاوهبراین، عفونت کلیه در بیشتر مواقع باعث مسمومیت خون (سپتیسمی) میشود، زیرا کلیهها نقش مهمی در تصفیه خون دارند و در صورت آلوده شدن، باکتریها از طریق جریان خون در سراسر بدن گسترش پیدا میکنند. همچنین، زنان بارداری که به عفونت کلیه مبتلا میشوند، در معرض خطر زایمان نوزادان کم وزن قرار دارند که این مسئله ممکن است سلامت نوزاد را تحت تاثیر قرار دهد.
زنان نسبت به مردان بیشتر در معرض ابتلا به عفونت کلیه قرار دارند که این مسئله به چند دلیل اتفاق میافتد؛ اولین مسئله این است که مجرای ادراری زنان کوتاهتر از مردان است، در نتیجه باکتریها سریعتر به دستگاه ادراری نفوذ میکنند. مسئله دوم نزدیکی مجرای ادراری به واژن و مقعد زنان بوده که احتمال انتقال باکتری و بروز عفونت را افزایش میدهد؛ همچنین در دوران بارداری، بهدلیل تغییرات فیزیولوژیکی، خطر گسترش عفونت از مجاری ادراری به کلیهها بیشتر میشود. برای پیشگیری از عفونت کلیه، انجام معاینات منظم توسط پزشک متخصص و رعایت بهداشت فردی ضروری است.
روز داروساز 1404 فرصتی ارزشمند برای قدردانی از جامعه علمی و تخصصی داروسازی کش...
گروه کوبل همواره مسئولیت اجتماعی را بخشی از هویت خود میداند. هویتی که در ارز...
روز پنجشنبه 25 آبان ماه 1402، شرکت پخش دارو آدوراطب تولد دو سالگی باشگاه مشتر...
در راستای تحقق اهداف شرکت پخش آدوراطب مبنی بر سهولت دسترسی به داورها برای بیم...
بیماری سل یکی از انواع بیماریهای ریوی است که بهعنوان سیزدهمین عامل فوت در ج...
سوراخ در قلب نوعی بیماری است که بر عملکرد درست قلب تأثیر منفی دارد. انواع سور...
علائم کمبود ویتامین دی در زنان شامل خستگی مزمن، درد استخوان و مفاصل، ضعف عضلا...
عفونت رحم یکی از مشکلات شایع در بیماری زنان است که در صورت تشخیص ندادن درمان ...
کلیه حقوق این وب سایت متعلق به شرکت آدوراطب است.
نظرات کاربران